Domalan mantar─▒

Domalan mantar─▒

Domalan mantar─▒
Domalan Mantar─▒ Nas─▒l Tan─▒n─▒r? Domalan Mantar─▒n─▒n Kokusu Nas─▒ld─▒r? Domalan Mantar─▒ Nerelerde Yeti┼čir? Domalan Mantar─▒ Ne Zaman Toplan─▒r? Domalan Mantar─▒ Nas─▒l T├╝ketilir? Domalan Nas─▒l Toplan─▒r? Domalan Mantar─▒n─▒n Faydalar─▒ Nelerdir?

Domalan Mantar─▒ – Rhizopogon luteolus
Terfeziaceae familyas─▒ndan gelen domalan, toprak alt─▒nda yumru ┼čeklinde yeti┼čen yer mantar─▒ olarak da tan─▒nan bir mantar t├╝r├╝d├╝r. Yenilebilir bir mantar olan domalan, baz─▒ y├Ârelerde patates gibi bitki olarak tan─▒mlan─▒r. K├╝re ┼čeklinde bas─▒k ve dalgal─▒ bir bi├žime sahip olan mantar, soluk k─▒rm─▒z─▒, soluk sar─▒ veya nadiren g├╝l renginde olur. Halk aras─▒nda keme, domalan, tombalak, topalak, geme, kumiad─▒yla tan─▒nan domalan, d├╝nyan─▒n ├žok az bir b├Âlgesinde yeti┼čir ve ekonomik de─čeri olduk├ža y├╝ksek olan bir mantard─▒r.

Domalan Mantar─▒ Nas─▒l Tan─▒n─▒r?
┼×apka : Mantar, k├╝remsi, birazca uzun ve armut veya so─čan, patates ┼čeklinde, 3 cm kadar ceviz b├╝y├╝kl├╝─č├╝ndedir. Y├╝zeyi derin, dar oluklu, labirent gibidir. D─▒┼č k─▒sm─▒ k├Âsele gibi, esnek ve sar─▒ esmer renktedir. Gen├žken saman rengindedir, daha sonra esmer ve pas rengine de─či┼čir. Y├╝zeyi ince t├╝yl├╝d├╝r, bilhassa dibinde, b├╝k├╝lm├╝┼č yuvarlak, ince esnek iplikler vard─▒r.

Etli K─▒s─▒m : Yar─▒kl─▒, kat─▒ ve ba┼člang─▒├žta beyaz─▒mtrakt─▒r, daha ya┼čland─▒─č─▒ zaman zeytin ye┼čili kahverengi olur ve lapa gibi bir kitle halinde erir. Kuruyunca olduk├ža serttir ve renk bak─▒m─▒ndan sar─▒mtrakt─▒r.

Bunu da oku :  Kar ├žan─▒

Domalan mantar─▒n─▒n bir ba┼čka t├╝r├╝ de, Rhizopogon rubescens olarak adland─▒r─▒lan mantard─▒r. Bu mantar da toprak i├žinde geli┼čir.

Rhizopogon Rubescens
Bu Domalan mantar─▒ t├╝r├╝nde; Mantar topra─ča tamamen g├Âm├╝l├╝ veya k─▒smen d─▒┼čar─▒ ├ž─▒km─▒┼č olabilir. B├╝y├╝kl├╝─č├╝ 4 x 7 cm kadard─▒r. D├╝zensiz ┼čekilde k├╝re gibidir. Toprak alt─▒nda iken gen├ž mantar saf beyazd─▒r, bast─▒r─▒lan k─▒s─▒mlar─▒ g├╝l rengi ila pembeye d├Âner. Toprak d─▒┼č─▒na yeni ├ž─▒kart─▒lanlar ├Ânce beyazd─▒r, daha sonra yukar─▒ k─▒sm─▒ zeytin ye┼čili lekeli sar─▒mtrak, a┼ča─č─▒ k─▒sm─▒ beyaz─▒mtrak olur, ya┼čl─▒ n├╝muneler daha da koyula┼č─▒r, kuruyunca kahverengi veya siyah lekeli esmer bir renk al─▒r.

Spor izi: A├ž─▒k esmerimtrak sar─▒d─▒r.

D─▒┼č K─▒s─▒m: Y├╝zey hemen hemen d├╝zg├╝nd├╝r, fakat baz─▒ s─▒rtlar, kanallar ve ├ž├Âk├╝nt├╝leri vard─▒r. Yar─▒m milimetre kadar kal─▒nl─▒kta, taze iken saf beyazd─▒r, kesildi─či zaman et gibi pembeye veya g├╝l rengine d├Âner. Yap─▒┼čkan olmay─▒p, bir├žok kahverengi kristaller ve s─▒k─▒ ┼čekilde bir araya gelmi┼č ipliklerden ibarettir.

─░├ž K─▒s─▒m: Taze iken saf beyazd─▒r, bast─▒r─▒ld─▒─č─▒ zaman pembemsi olur, ancak zaman gelince kesilen k─▒s─▒mlarda pembelik kaybolur ve ya┼čl─▒ n├╝muneler kesildi─či zaman soluk kahverengile┼čir, kuruyunca soluk zeytin ye┼čili rengini al─▒r. Olduk├ža kat─▒ ve dayan─▒kl─▒d─▒r. ├ľnceleri tad─▒ ve kokusu yoktur. Kurutulanlar da kokusuzdur, kendi kendine yok olmakta olan n├╝muneler ├ž├╝r├╝mekte olan elma veya ├žilek gibi g├╝zel bir kokuya sahiptir ki bu durumda mantar b├Âcekler taraf─▒ndan istila edilmi┼č haldedir.

Domalan Mantar─▒n─▒n Kokusu Nas─▒ld─▒r?: ├ľnceleri zay─▒ft─▒r, daha sonra g├╝bre suyu veya hayvan pisli─či gibi fenad─▒r.

Bunu da oku :  Tr├╝f Mantar─▒

Domalan Mantar─▒ Nerelerde Yeti┼čir?: Olduk├ža nadir bulunan bu mantar her yerde yeti┼čebilir. ├ľzellikle kumlu i─čne yaprakl─▒ ve ├žam me┼č├žereleri topra─č─▒nda yap─▒s─▒ toprak i├žinde olmak ├╝zere geli┼čir. Rhizopogon Rubescens olan t├╝r├╝ kumlu ├ž─▒plak topraklarda ve- ya ince ├žay─▒rl─▒klarda, daima ├žam, sedir ve me┼če a─ča├žlar─▒na yak─▒n ve bunlar─▒n alt─▒ndaki toprak ├╝zerindeki gev┼ček ├Âl├╝ yaprak tabakas─▒n─▒n hemen alt─▒nda geli┼čir.

Domalan Mantar─▒ Ne Zaman Toplan─▒r? : Temmuz-Ekim aylar─▒ aras─▒nda g├Âr├╝l├╝r. Rhizopogon Rubescens olan t├╝r├╝ k─▒┼č─▒n ve sonbaharda toplan─▒r.

Domalan Nas─▒l Toplan─▒r?
Domalan bazen topra─č─▒ ├žatlatarak toprak y├╝zeyine de ├ž─▒kar. Baz─▒ y├Ârelerde ince bir toprak tabakas─▒n─▒n alt─▒nda geli┼čti─či i├žin kolayca toplanabilir. Baz─▒ y├Ârelerde ise kumi otu denilen otla birlikte b├╝y├╝yen mantar, topra─č─▒n y├╝zeyinden belli olmaz ve otla birlikte s├Âk├╝lerek ├ž─▒kar─▒l─▒r. Domalan mantar─▒ saklanmak istendi─činde ise temizlenip dilimlenir veya b├╝t├╝n halinde uzun s├╝re buzlukta saklanabilir.

Domalan Mantar─▒ Nas─▒l T├╝ketilir?
Domalan mantar─▒ di─čer mantar t├╝rlerinin kullan─▒ld─▒─č─▒ her yemekte kullan─▒labilir. Olduk├ža kolay soyulan bir kabu─ča sahip oldu─ču i├žin kabu─ču soyularak ─▒zgarada, tavada veya farkl─▒ sebzeler ile birlikte yemek olarak pi┼čirilebilir. ├çi─č iken kokusuz olan domalan mantar─▒ pi┼čirilmeye ba┼čland─▒─č─▒nda etten daha g├╝zel kokar.

Bunu da oku :  S├╝ts├╝z Mantar

Kavurma olarak da haz─▒rlanabilen domalan ├Âzellikle makarna soslar─▒na kat─▒l─▒r ve omletin i├žine de eklenir. ─░├ž Anadolu?da sulu yeme─či ve b├Âre─či yap─▒lan mantar, d├╝nya mutfaklar─▒nda yemeklere tat vermek i├žin rendelenerek kullan─▒l─▒r. ┼×ifal─▒ ├Âzellikleri ile de kullan─▒lan mantar, akdiken yapra─č─▒ ve Frenk maydanozu gibi malzemeler ile ┼čerbet ve lapa yap─▒larak yenir.


Domalan mantar─▒ aramas─▒

Domalan Mantar─▒n─▒n Faydalar─▒ Nelerdir?
– Domalan mantar─▒ tirmit mantar─▒ ve ┼čitaki mantar─▒ gibi y├╝ksek kolesterole iyi gelir.
– ┼×ahtere otu ile birlikte haz─▒rlanan domalan mantar─▒ omurili─či kuvvetlendirmek i├žin do─čal ila├ž olarak kullan─▒l─▒r.
– Domalan mantar─▒n─▒n afrodizyak etkiye sahip oldu─ču bilinir.

Click to rate this post!
[Total: 1 Average: 5]
(Visited 165 times, 1 visits today)

Related posts

One Thought to “Domalan mantar─▒”

  1. Hakan

    Dolaman mantar─▒-keme sipari┼či icin ulasabilirsiniz.t├╝rkiyenin her b├Âlgesinden istedi─čniz miktarda sipari┼č verebilirsiniz 0544 640 55 13

Leave a Comment