T─▒bbi mantarlar

T─▒bbi mantarlar

T─▒bbi mantarlar
T─▒bbi mantarlar bir├žok hastal─▒─č─▒n tedavisinde faydal─▒ olduklar─▒ ara┼čt─▒rmalar sonucunda tespit edilmi┼č olan mantarlard─▒r. Bu mantarlar─▒n i├žerisinde bulunan polisakkaritler ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemini g├╝├žlendirebilir ve t├╝m├Âr geli┼čimini inhibe edebilir.

1960’l─▒ y─▒llardan bu yana t─▒bbi mantarlar hakk─▒nda yap─▒lan ara┼čt─▒rmalar sonucunda mantar─▒n tamam─▒n─▒n kullan─▒lmas─▒ndan ziyade daha ├žok mantar ekstrelerinin kullan─▒m─▒ ve etkileri hakk─▒nda bilgiler edinilmi┼čtir. Yap─▒lan bu ara┼čt─▒rmalar sonucunda mantarlar─▒n direkt bakteri vir├╝s veya kanser h├╝crelerini ├Âld├╝rmedi─čini fakat ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemini d├╝zenledikleri ve g├╝├žlendirdikleri tespit edilmi┼čtir. Baz─▒ ├╝lkelerde, artan klinik bulgular─▒n ard─▒ndan mantarlardan izole edilmi┼č ekstreler olan PSK ve Lentinan’a destekleyici kanser ilac─▒ ruhsat─▒ verilmi┼čtir ve bunlar─▒n masraflar─▒ ayn─▒ ila├žlarda oldu─ču gibi devlet sigortas─▒ taraf─▒ndan kar┼č─▒lanm─▒┼čt─▒r.

G├╝n├╝m├╝zde kullan─▒lan bir├žok ila├ž mantar ve fungi (k├╝f) k├Âkenlidir. Bunlar aras─▒nda; penisilin, lovastatin vb. bulunmaktad─▒r.

Tarih├že
Mantarlar─▒n uzun bir tedavide kullan─▒m ge├žmi┼či bulunmaktad─▒r. Mantarlar─▒n tedavide kullan─▒ld─▒─č─▒na dair en eski yaz─▒l─▒ kay─▒tlar yakla┼č─▒k olarak milattan ├Ânce 3.000 y─▒l─▒na dayanan Hindistan t─▒bbi ├žal─▒┼čmas─▒d─▒r, bunun yan─▒nda, Avrupa’da, bunlar─▒n kullan─▒m─▒ Dioscorides taraf─▒ndan b├╝y├╝k ├žal─▒┼čmas─▒ De Materia Medica’da (MS 55) ve Gerrard taraf─▒ndan etkili eseri Herbal’de (1663) belgelenmi┼čtir.
Ancak, mantarlar─▒n ├Âzellikleri ba┼čka hi├žbir yerde, ├çin’deki kadar kapsaml─▒ olarak incelenmemi┼čtir. Milattan sonra yakla┼č─▒k olarak 200 y─▒llar─▒na dayanan ve en eski ├çin Medikal Ba┼čvuru K─▒lavuzu olan Shen Nong Ben Cao’da bulunan 365 bitki aras─▒nda d├Ârt mantara yer verilmi┼čtir:

  • Ganoderma lucidum (Reishi),
  • Porio cocos,
  • Tremella fuciformis (Snow fungus),
  • Polyporus umbellatus.

Bunlar─▒n tamam─▒, bu k─▒lavuzda bitkilerin “├ťst D├╝zey” kategorisinde s─▒n─▒fland─▒r─▒lm─▒┼čt─▒r ve bu bitkiler herhangi bir yan etki olmaks─▒z─▒n uzun s├╝re g├╝venle kullan─▒labilir, bunlar─▒n uzun s├╝reli kullan─▒mlar─▒ “v├╝cudu hafifle┼čtirir (o hissi verir) ve ├Âmr├╝ uzat─▒r” denmi┼čtir.

Mantarlarla ├Âl├╝ms├╝zl├╝k aras─▒nda ili┼čki kurulmas─▒ do─ču k├╝lt├╝rlerinde derin bir yer bulmu┼čtur ve bu ├Âzellikle kraliyet saray─▒ndaki resimlerde, oymalarda ve i┼člemelerde kendisini g├Âstermektedir.

Li Shi Zhen’in T─▒p El Kitab─▒ olan Ben Cao Gang Mu’nun yaz─▒ld─▒─č─▒ tarihlerde (1578), 21 mantar─▒n t─▒bbi ├Âzelli─či oldu─ču belirtilmi┼čtir. Bu geleneksel bilgiler 1960’l─▒ y─▒llarda Japon ara┼čt─▒rmac─▒lar─▒, mantarlar─▒n tedavi edici ve tedaviyi destekleyici t─▒bbi ├Âzelliklerini ara┼čt─▒rmaya itmi┼č, bu ara┼čt─▒rmac─▒larda ba┼čta, kanser tedavisindeki potansiyellerini ara┼čt─▒rm─▒┼čt─▒r.

Bunu da oku :  Hu┼č mantar─▒

─░lk ba┼člardaki hayvan ├žal─▒┼čmalar─▒ k─▒sa bir s├╝re i├žerisinde, mantar ekstrelerinin, bir dizi kanser t├╝r├╝nde, hayatta kalma s├╝resini uzatma ├Âzelli─čini ortaya koymu┼čtur. Bu da ticari mantar ekstrelerinin geni┼č kapsaml─▒ klinik testlerine giden yolu a├žm─▒┼čt─▒r. Bu klinik testlerden al─▒nan olumlu sonu├žlar, mantarlar─▒n tedavi edici potansiyellerini bilimsel olarak kan─▒tlam─▒┼č ve mantarlar─▒n Japonya’daki ve ├çin’deki klasik – konvensiyonel kanser tedavisi ile birlikte “kona─č─▒n savunma potansiyelini artt─▒r─▒c─▒ (host defence potentiators)” olarak kullan─▒lmalar─▒na ba┼članmas─▒na sebep olmu┼čtur.

Tan─▒mlanm─▒┼č bir etki ┼čeklinin veya tek bir etken kimyasal maddenin bulunmamas─▒ sebebiyle, Avrupa’da ve ABD’de ila├ž lisans─▒ alma te┼čebb├╝sleri ba┼čar─▒s─▒zl─▒kla sonu├žlanmas─▒na ra─čmen, bu mantar ekstrelerinin tedavi etkinli─či ve reklam ba┼čar─▒s─▒ (1987 y─▒l─▒nda sadece bir ekstre olan “PSK” veya “Krestin” sat─▒┼č─▒ 600 milyon USD’nin ├╝zerinde ger├žekle┼čmi┼čtir) bu dikkat ├žekici organizmalar─▒n tedavi potansiyellerine daha da fazla ilgi duyulmas─▒na sebep olmu┼čtur.

Mantar Polisakkaritleri, Ba─č─▒┼č─▒kl─▒k Sistemi ve Kanser
Bitkilerde, ana h├╝cre duvar─▒ polisakkariti sel├╝lozken (1,4 beta glukan), mantarlarda prototipik polisakkarit 1,6 ba─člant─▒l─▒ yan zincirleri olan 1,3 beta glukand─▒r, ve bunlar, ilgili suda ├ž├Âz├╝nebilen polisakkaritlerle ve proteoglikanlarla (protein ba─čl─▒ polisakkaritler) birlikte ├žo─ču mantar─▒n imm├╝nolojik a├ž─▒dan aktif temel bile┼čenleridir.
Polisakkaritlerin mantar h├╝cre duvar─▒n─▒n ayr─▒lmaz par├žas─▒ olmas─▒, mantarlar─▒n geni┼č kapsaml─▒ ba─č─▒┼č─▒kl─▒k d├╝zenleyici ve t├╝m├Âr ├Ânleyici etkisinin a├ž─▒klamas─▒d─▒r. Yak─▒n zamanlarda yap─▒lan bir inceleme sonucunda, farmakolojik olarak aktif polisakkaritleri i├žeren 650 mantar t├╝r├╝nden bahsedilmi┼čtir.
T─▒bbi mantarlarda bulunan bir├žok farkl─▒ polisakkaritin ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemini d├╝zenledi─či ve g├╝├žlendirdi─či 1960’l─▒ y─▒llarda yap─▒lan ara┼čt─▒rmalarda tespit edilmi┼čtir. Mantarlar─▒n anti-kanser ve kanseri ├Ânleyici ├Âzelliklerinin direkt kanser h├╝crelerini ├Âld├╝rmek ve inhibe etmekten de─čil de ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi ├╝zerine olan etkilerinden kaynakland─▒─č─▒ d├╝┼č├╝n├╝lmektedir.
├ľrnek olarak Trametes (Coriolus) versicolor mantar─▒ndan elde edilen PSK’n─▒n kayda de─čer ┼čekilde ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi h├╝crelerinin say─▒s─▒n─▒ ve aktivitesini artt─▒rd─▒─č─▒ ve konvansiyonel kanser tedavisiyle de herhangi bir ters etkile┼čiminin olmad─▒─č─▒ yap─▒lan bir├žok ara┼čt─▒rmayla tespit edilmi┼čtir.
Mantar polisakkaritlerinin konvansiyonel kanser tedavisinin etkisini ve verimini artt─▒rmakla beraber yan etkilerini de azaltt─▒─č─▒ ara┼čt─▒rmalar sonucunda tespit edilmi┼čtir. MycoPro PS Complex; ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemini g├╝├žlendirdikleri kan─▒tlanm─▒┼č 4 mantar─▒n polisakkarit bak─▒m─▒ndan zengin ekstrelerinden ├╝retilmi┼č olup %40 polisakkarit i├žerir.

Bunu da oku :  Hindi kuyru─ču mantar─▒
Kanser Tipi Tarih Hasta Say─▒s─▒ Sonu├ž
Mide Kanser Faz IV 1976 66 Ameliyat ve kemoterapi sonras─▒nda PSK kullan─▒m─▒ 2 y─▒l sa─čkal─▒m─▒ 2 kat─▒na ├ž─▒karm─▒┼čt─▒r.
─░lerlemi┼č Mide Kanseri + Metastaz 1982 450 Ameliyat ve kemoterapi sonras─▒nda PSK kullan─▒m─▒ 5 y─▒l sa─čkal─▒m─▒ 2 kat─▒na ├ž─▒karm─▒┼čt─▒r.
─░lerlemi┼č Mide Kanseri + Metastaz 1990 255 Ameliyat ve kemoterapi sonras─▒nda PSK kullan─▒m─▒ 15 y─▒l sa─čkal─▒m─▒ uzatm─▒┼čt─▒r.
Kolorektal Kanser 1990 110 Ameliyat sonras─▒nda PSK kullan─▒m─▒ 8 y─▒l sa─čkal─▒m─▒ ve hastal─▒ks─▒z d├Ânemi uzatm─▒┼čt─▒r.
Akci─čer Kanseri (KHDAK) Faz I –III 1993 185 Radyoterapi sonras─▒nda PSK kullan─▒m─▒ t├╝m fazlarda 5 y─▒l sa─čkal─▒m─▒ 2 ÔÇô 4 kat─▒na ├ž─▒karm─▒┼čt─▒r.
├ľzofagus Kanseri 1995 188 Ameliyat, radyoterapi ve kemoterapi sonras─▒nda PSK kullan─▒m─▒ 5 y─▒l sa─čkal─▒m─▒ uzatm─▒┼čt─▒r.

Referans: The use of mushroom glucans and proteoglycans in cancer treatment. Kidd P. Alt Med J. 2000;5(1):4-27

Mantarlar─▒n ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemini g├╝├žlendiren en ├Ânemli bile┼čenleri polisakkaritler (proteo-glukan ve beta-glukan) ÔÇÖdir. PSK, Trametes versicolor (Coriolus) mantar─▒ndan elde edilen bir proteo-glukan ekstredir. MycoPro PS Complex ve MycoPro Coriolus, Trametes versicolor (Coriolus) mantar─▒n─▒n proteo-glukan ekstresini i├žerir.

Kan ┼×ekerine Etkileri
Hayvan ara┼čt─▒rmalar─▒ ve s─▒n─▒rl─▒ klinik veri baz─▒ t─▒bbi mantarlar─▒n y├╝ksek kan ┼čekerini d├╝┼č├╝r├╝c├╝ potansiyellerinin oldu─čunu g├Âstermi┼čtir. Bu ├Âzelli─če sahip mantarlar aras─▒nda Tremella fuciformis, Poria cocos, Reishi (Ganoderma lucidum), Auricularia auricula, Agaricus campestris, Agaricus blazei, Chaga (Inonotus obliquus), Hericium erinaceus, Cordyceps, Agrocybe aegerita, Coprinus comatus, Maitake (Grifola frondosa) bulunmaktad─▒r. Maitake d─▒┼č─▒ndaki mantarlar─▒n bu etkisinin sebebi pek a├ž─▒klanamazken, Maitake’nin bu etkisi do─čal olarak i├žerdi─či alfa glikozidaz (alpha glucosidase) inhibit├Âr├╝ne ba─članm─▒┼čt─▒r.

Kolesterole Etkileri
Tremella fuciformis, Auricularia auricula, Agaricus blazei, Maitake (Grifola frondosa), Reishi (Ganoderma lucidum) ve Shitake (Lentinula edodes)’in kolesterol├╝ d├╝┼č├╝r├╝c├╝ etkilerinin oldu─ču tespit edilmi┼čtir. Shiitake mantar─▒ anti-kolesterol etkisi tespit edilmi┼č olan “eritadenine” i├žerir.
De─či┼čik fungi (mantar) t├╝rlerinin, farenil difosfat fareniltransferaz─▒ inhibe ederek kolesterol sentezini inhibe eden zaragozik asitleri ├╝rettikleri bilinmektedir.

Fungal Statinler
Statinler; y├╝ksek kolesterol tedavisinde kullan─▒lan ve HMG-CoA red├╝ktaz─▒ inhibe eden bir ila├ž s─▒n─▒f─▒d─▒r. Penicillum citrinum fungusu (mantar─▒) taraf─▒ndan ├╝retilen mevastatin, ilk ke┼čfedilen statindir.
Oyster mantar─▒n─▒n do─čal olarak “Lovastatin” i├žerdi─či ve miktar─▒n─▒n mantar─▒n kuru a─č─▒rl─▒─č─▒n─▒n %2.8’ine kadar ├ž─▒kabildi─či tespit edilmi┼čtir. Hayvanlar ├╝zerinde yap─▒lan deneyler sonucunda Oyster mantar─▒ t├╝ketiminin kolesterol├╝ d├╝┼č├╝r├╝c├╝ etkisi oldu─ču g├Âsterilmi┼čtir.
Red Yeast Rice (K─▒rm─▒z─▒ Pirin├ž), Monascus purpureus fungusunun (mantar─▒n─▒n) pirin├ž ├╝zerinde b├╝y├╝mesiyle elde edilir. Bu fermente edilmi┼č yeme─čin Asya mutfa─č─▒nda ve t─▒bb─▒nda ├Ânemli bir yeri vard─▒r. Lovastatin i├žerdi─či bilinen Red Yeast Rice’─▒n kolesterol├╝ d├╝┼č├╝r├╝c├╝ etkisi bir├žok ara┼čt─▒rma ve klinik ├žal─▒┼čmayla tespit edilmi┼čtir. Monascus purpureus (Red Yeast Rice), Monacolin K (Lovastatin) beraberinde beta-glukanlar, fitosteroller (beta-sitosterol, campesterol, stigmasterol) ve ba┼čka sinerjistik etki g├Âsteren bile┼čenler i├žerir. Monascus purpureusÔÇÖta do─čal olarak bulunan Monacolin K (Lovastatin)ÔÇÖin, sinerjistik etki g├Âsteren di─čer bile┼čenlerden dolay─▒, daha d├╝┼č├╝k dozda, kimyasal yollarla ├╝retilen statinlerle kar┼č─▒la┼čt─▒r─▒labilecek kadar kolesterol├╝ d├╝┼č├╝r├╝c├╝ etkisinin oldu─ču g├Âr├╝lm├╝┼čt├╝r. MycoPro Red Yeast Rice Complex , Monascus purpureus (standardize %0.4 Monacolin K (Lovastatin))ÔÇÖla beraber kolesterol├╝ d├╝┼č├╝rmede sinerjistik etki g├Âsteren Shiitake mantar─▒ i├žerir.

Bunu da oku :  T─▒rt─▒l mantar─▒

In vitro antiviral, antibakteriyel, antifungal ve antimikrobiyel aktiviteler
Fungiler (mantarlar) do─čada ya┼čamlar─▒n─▒ s├╝rd├╝rebilmek i├žin rekabet halinde olduklar─▒ veya patojen organizmalara kar┼č─▒ bir├žok antiviral, antibakteriyel, antifungal ve antimikrobiyel bile┼čik ├╝retirler. Mantarlar bu bile┼čikleri, hayvanlar gibi ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemine ve bitkiler gibi kal─▒n h├╝cre duvar─▒na sahip olmad─▒klar─▒ i├žin kendilerini korumak amac─▒yla ├╝retirler.
Penicillium chrysogenum fungusu (mantar─▒) me┼čhur antibiyotik penisilini ├╝retirken, antifungal ila├ž Griseofulvin, Penicillium griseofulvum fungusu (mantar─▒) taraf─▒ndan ├╝retilmektedir.
In vitro olarak yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda ┼ču mantarlar─▒n HIV vir├╝s├╝n├╝ inhibe etti─či g├Âr├╝lm├╝┼čt├╝r: Hericium erinaceus (Lion’s mane), Flammulina velutipes (Entoitake), Lactarius camphoratus (Candy cap), Inonotus obliquus (Chaga), Pleurotus ostreatus (Oyster), Pleurotus pulmonarius (indian oyster), Sparassis crispa (cauliflower mushroom), Trametes versicolor (Turkey tail, Coriolus) ve Umbilicaria esculenta (Stone ear).

In vitro Antihormon aktivite
Enzim aktivitesi analizi ├žal─▒┼čmalar─▒ sonucunda mantarlar─▒n insanlarda baz─▒ hormonlar─▒n ├╝retimini etkiledikleri tespit edilmi┼čtir. Agaricus bisporus mantar─▒n─▒n ├Âstrojen ├╝retiminden sorumlu enzim olan aromataz─▒, Reishi (Ganoderma lucidum) mantar─▒n─▒n ise dihidrotestesteronun ├╝retiminden sorumlu 5-alfa red├╝ktaz─▒ k─▒smen inhibe etti─či g├Âr├╝lm├╝┼čt├╝r.

Click to rate this post!
[Total: 3 Average: 5]
(Visited 320 times, 1 visits today)

Related posts

Leave a Comment